Oltin quymani sotib olishdan oldin bank uni qancha pulga qayta sotib olishini ham tekshiring. Ikkala narx bir xil emas. Masalan, Markaziy bankning 2026-yil 18-sentabrdagi jadvalida 5 grammli quymani olish 9 038 000 so‘m, qadog‘i butun bo‘lsa qayta sotish 8 201 000 so‘m edi. Farq 837 000 so‘m. Bu misol xarid oldidan qayta sotish shartlarini hisobga olishga yordam beradi.
Manbalar 2026-yil 19-sentabrda tekshirildi. Quyidagi narxlar 18.09.2026 jadvalidan olingan tarixiy misol; ular avtomatik yangilanmaydi. Bitim oldidan Markaziy bankning yangi narxlarini tekshiring.
Quyma va uning qadog‘i
Markaziy bank ma’lumotiga ko‘ra, banklar orqali 999,9 soflikdagi 5, 10, 20, 50 va 100 gramm oltin quymalar sotiladi. Maxsus qadoq sertifikat vazifasini bajaradi va o‘z seriya raqamiga ega. Uni ochmang, xarid paytida butunligini tekshiring.
5, 10 va 20 gramm qancha turadi?
Quyidagi jadvalda «sotuv» bank sizga sotadigan narxni, «qayta xarid» esa bank sizdan sotib oladigan narxni bildiradi. Summalar bir gramm uchun emas, butun quyma uchun berilgan.
| Og‘irlik | Sotuv | Qayta xarid: qadoq butun | Qayta xarid: qadoq shikastlangan* |
|---|---|---|---|
| 5 g | 9 038 000 | 8 201 000 | 8 118 000 |
| 10 g | 18 076 000 | 16 402 000 | 16 237 000 |
| 20 g | 36 152 000 | 32 805 000 | 32 473 000 |
* Qadoq shikastlangan yoki texnik talablarga mos kelmagan holatda, texnik ekspertizadan keyin. Manba: MB sotuv va qayta xarid jadvali.
Narxlar farqini qanday hisoblash mumkin?
Hisob uchun 5 grammli quyma va butun qadoqni olaylik. Agar xarid va sotuvni aynan shu narxlarda amalga oshirsangiz, 9 038 000 − 8 201 000 = 837 000 so‘m farq chiqadi. Bu xaridga sarflangan pulning taxminan 9,26%iga teng: 837 000 ÷ 9 038 000 × 100.
Xarid narxini faqat qayta sotish orqali qoplash uchun bankning qayta xarid narxi 8 201 000 so‘mdan kamida 9 038 000 so‘mga chiqishi kerak. O‘sish (9 038 000 ÷ 8 201 000 − 1) × 100 = 10,21%. Foizlar turlicha, chunki hisobning boshlang‘ich summasi boshqacha.
Bu jahon bozoridagi oltin 10,21% qimmatlasa, albatta zararsiz chiqasiz degani emas. Hisob bankning so‘mdagi qayta xarid narxiga tegishli. Saqlash va boshqa shaxsiy xarajatlar misolga kiritilmagan; kelajakdagi narx yoki foyda kafolatlanmaydi.
Qadoq shikastlansa nima o‘zgaradi?
MB qoidalarida butun qadoqli quymani bank savdo nuqtasida darhol to‘lab qayta sotib olishi, shikastlangan qadoqda esa to‘lov texnik ekspertizadan keyin amalga oshirilishi ko‘rsatilgan. Ekspertiza necha kun davom etishini tanlagan bankingizdan so‘rang. Yuqoridagi misolda 5 gramm uchun ikki qayta xarid narxi orasidagi farq 83 000 so‘m.
Bitta 20 grammmi yoki kichik quymalarmi?
Kichik quymalar pulning bir qismini qaytarib olishni osonlashtirishi mumkin: masalan, to‘rtta 5 grammli quymadan bittasini sotib, qolganlarini saqlaysiz. Bitta 20 grammli quymani shu usulda alohida birliklarga bo‘lib sota olmaysiz.
Shu bilan birga, turli og‘irliklarning bir grammi narxini har safar hisoblang. Mazkur jadvalda 5, 10 va 20 gramm uchun sotuv narxi bir grammga 1 807 600 so‘mdan to‘g‘ri keladi. Demak, bu sanada kattaroq quyma tanlash sotuv narxida chegirma bermagan. Qayta xarid narxlari va filialdagi mavjudlikni ham solishtiring.
Bankka borishdan oldin
- MBning sotuv va qayta xarid shoxobchalari ro‘yxatidan filial tanlang.
- Filialga qo‘ng‘iroq qilib kerakli og‘irlik borligini, ish vaqti, to‘lov usuli va talab qilinadigan hujjatlarni aniqlashtiring.
- O‘sha kundagi sotuv hamda ikkala qayta xarid narxini solishtiring. MB narxlarni kun davomida ham o‘zgartirishi mumkin.
- Qadoq va seriya raqamini tekshiring, berilgan xarid hujjatlarini saqlang. Qayta sotish tartibini oldindan so‘rang.
Agar maqsadingiz pulni bir muddat saqlash bo‘lsa, omonat shartlarini ham taqqoslang: foiz to‘lovi va muddatidan oldin yechish qoidalari oltinni qayta sotishdan farq qiladi. Quyma xaridi uchun qarz olsangiz, qayta sotishdagi narxlar farqiga qarz xarajati ham qo‘shiladi.
Ko‘p beriladigan savollar
Quyma narxini 585 probali taqinchoqqa qo‘llash mumkinmi?
Yo‘q. Bu jadval bank oltin quymalariga tegishli. Zargarlik buyumi yoki oltin lomini qabul qilish narxini alohida tekshirish kerak.
Qayta sotishda xarid pulim to‘liq qaytadimi?
Bu kelajakdagi qayta xarid narxiga bog‘liq. Dastlabki narxlar farqi va o‘z xarajatlaringizni hisobga oling; oldindan belgilangan daromad yo‘q.
Qadoqni ochib oltinni tekshirsam bo‘ladimi?
Qadoq sertifikat vazifasini bajaradi. Uning butunligini buzish qayta sotishda ekspertiza va boshqa narx qo‘llanishiga olib kelishi mumkin. Shubha bo‘lsa, qadoqni o‘zingiz ochmasdan bankka murojaat qiling.